Yeni uyand\u0131m, offf\u2026
\nAllahtan ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ge\u00e7ti. Buda benim a\u011fr\u0131larla m\u00fccadele y\u00f6ntemim. Bu uyu\u015fturucu meselesi\u2026
\nBenim A\u015fil topu\u011fum\u2026
\n>>> Bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmal\u0131y\u0131m <<<
\nT\u0131bbi AMAAA f\u0131rsat yaratmamal\u0131y\u0131m. En k\u0131sa zamanda bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmal\u0131y\u0131m!<\/p>\n
Ya onu bunu b\u0131rak\u0131nda in\u015fallah Israil bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulur bu konuya, \u201cBIZIM\u201d
\nYerli ve milli pezevenk\u2026
\n\u0130kide birde kendini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyor\u2026
\nKim takar?
\nNafile, G\u00dcVEN meselesi!<\/p>\n
Korona morona her \u015fey unutuldu\u2026
\nAlman sa\u011fl\u0131k bakan\u0131 YAZ dalgas\u0131 i\u00e7in uyar\u0131yor.<\/p>\n
Bilem nesini bilmem ne etti\u011fiminim vir\u00fcs\u00fc, hat\u0131rlad\u0131n\u0131z mi sulu g\u00f6zl\u00fc\u2026
\nBulamad\u0131 beni, g\u00f6t\u00fcrmedi y\u00e2re.<\/p>\n
„Rusya’n\u0131n Ukrayna\u2019y\u0131 i\u015fgaliyle ba\u015flayan sava\u015f nas\u0131l bitebilir? 5 farkl\u0131 senaryo
\nJames Landale
\nBBC Diplomasi Muhabiri
\n4 Mart 2022<\/p>\n
K\u0131sa sava\u015f
\nBu senaryoda Rusya askeri operasyonlar\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r. Ukrayna genelinde top\u00e7u ve roket sald\u0131r\u0131lar\u0131, sivil kay\u0131plar\u0131 \u00f6nemsemeksizin artar. \u015eimdiye kadar b\u00fcy\u00fck bir faaliyetini g\u00f6rmedi\u011fimiz Rus Hava Kuvvetleri y\u0131k\u0131c\u0131 hava sald\u0131r\u0131lar\u0131 yapar. B\u00fcy\u00fck siber sald\u0131r\u0131lar, kritik altyap\u0131 tesislerini hedef al\u0131r. Enerji nakil hatlar\u0131 ve ileti\u015fim altyap\u0131s\u0131 kesilir. Binlerce sivil \u00f6l\u00fcr. Kiev cesurca direni\u015fe ra\u011fmen g\u00fcnler i\u00e7inde d\u00fc\u015fer. H\u00fck\u00fcmet devrilir ve Moskova’n\u0131n yerle\u015ftirece\u011fi bir kukla h\u00fck\u00fcmet ba\u015fa gelir. Devlet Ba\u015fkan\u0131 Zelenskiy \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr veya ka\u00e7mak zorunda kal\u0131r. Putin zafer ilan eder ve g\u00fc\u00e7lerinin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 geri \u00e7ekip Ukrayna’y\u0131 kontrol alt\u0131nda tutmaya yetecek kadar askeri geride b\u0131rak\u0131r. Binlerce s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 Bat\u0131’ya ka\u00e7ar. Ukrayna, Belarus gibi Rusya’n\u0131n bir uydu devletine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n
Bu senaryo kesinlikle imkans\u0131z de\u011fil ama birka\u00e7 fakt\u00f6r\u00fcn de\u011fi\u015fmesine ba\u011fl\u0131: Rus ordusunun daha iyi performans g\u00f6stermesi ve Ukrayna ordusunun direncinin k\u0131r\u0131lmas\u0131. Putin Kiev’de bir rejim de\u011fi\u015fikli\u011fi ve Ukrayna’n\u0131n Bat\u0131’yla entegrasyonunun sonlanmas\u0131 gibi hedeflerini hayata ge\u00e7irebilir.<\/p>\n
Fakat Rus yanl\u0131s\u0131 bir h\u00fck\u00fcmet gayrime\u015fru olarak g\u00f6r\u00fclecek ve isyanlarla kar\u015f\u0131la\u015fabilecektir. Bu nedenle bu, istikrars\u0131zl\u0131k ve isyanlarla sonu\u00e7lanma ihtimali y\u00fcksek bir senaryo.<\/p>\n
Uzun sava\u015f
\nBundan daha olas\u0131 olan senaryo \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n uzun bir sava\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015fmesi. Rus kuvvetleri d\u00fc\u015f\u00fck moral, k\u00f6t\u00fc lojistik ve beceriksiz liderlik nedeniyle ilerlemekte zorlanabilir. Rusya’n\u0131n Kiev gibi kentleri sokak sokak sava\u015farak almas\u0131 daha uzun s\u00fcrebilir. Uzun ku\u015fatmalar ya\u015fan\u0131r. B\u00f6ylesi bir sava\u015f, Rusya’n\u0131n 1990’lardaki uzun ve kanl\u0131 bir sava\u015fla, b\u00fcy\u00fck oranda y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f durumdaki \u00c7e\u00e7enistan’\u0131n ba\u015fkenti Grozni’yi ele ge\u00e7irmesine benzeyebilir.<\/p>\n
Avrupa sava\u015f\u0131
\nBu \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n Ukrayna s\u0131n\u0131rlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131na ta\u015fmas\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn olabilir mi? Putin eski Rus imparatorlu\u011funa ait par\u00e7alar\u0131 ele ge\u00e7irmek i\u00e7in Moldova ve G\u00fcrcistan gibi NATO \u00fcyesi olmayan eski Sovyet \u00fclkelerine asker g\u00f6nderebilir. Belki de yanl\u0131\u015f hesaplar gerilimin artmas\u0131na yol a\u00e7ar. Putin, Bat\u0131’n\u0131n Ukrayna’ya silah yard\u0131m\u0131n\u0131 sald\u0131rganl\u0131k olarak yorumlay\u0131p intikam almak isteyebilir. NATO \u00fcyesi olan Balt\u0131k \u00fclkelerine asker g\u00f6ndermekle tehdit edebilir.<\/p>\n
Bu durum NATO ile b\u00fcy\u00fck bir sava\u015f riskine yol a\u00e7ar. NATO s\u00f6zle\u015fmesinin 5. maddesi, bir NATO \u00fcyesine y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131n\u0131n t\u00fcm \u00fcyelere y\u00f6nelik bir sald\u0131r\u0131 olarak de\u011ferlendirilece\u011fini belirtiyor. Fakat Putin iktidarda kalmas\u0131n\u0131n tek yolu olarak bunu g\u00f6r\u00fcrse bu riski alabilir. \u00d6rne\u011fin Ukrayna’da yenilmekte oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcrse, gerilimi daha da art\u0131rmak isteyebilir. Rus liderli\u011finin uluslararas\u0131 normlar\u0131 g\u00f6z ard\u0131 edebildi\u011fini biliyoruz. Ayn\u0131 mant\u0131k, n\u00fckleer silahlar\u0131n kullan\u0131m\u0131nda da kendini g\u00f6sterebilir. Putin bu hafta n\u00fckleer g\u00fc\u00e7lerini y\u00fcksek alarm seviyesine getirdi. \u00c7o\u011fu analist bu silahlar\u0131n kullan\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. Fakat yine de bu durum Rus doktrininin, n\u00fckleer silahlar\u0131n kullan\u0131m\u0131na izin verdi\u011fi ger\u00e7e\u011fini hat\u0131rlat\u0131yor.<\/p>\n
Diplomatik \u00e7\u00f6z\u00fcm
\nB\u00fct\u00fcn bu ya\u015fananlara ra\u011fmen diplomatik bir \u00e7\u00f6z\u00fcm m\u00fcmk\u00fcn olabilir mi?<\/p>\n
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, „\u015eimdi silahlar konu\u015fsa da diyalog yolu her zaman a\u00e7\u0131k olmal\u0131d\u0131r“ dedi. Diyalog kesinlikle devam ediyor. Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131 Emmanuel Macron, Rusya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Putin ile telefonda konu\u015ftu. Diplomatlar Moskova’y\u0131 yoklamaya devam ediyor. Rus ve Ukraynal\u0131 yetkililer Belarus s\u0131n\u0131r\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyor. \u00c7ok bir ilerleme sa\u011flayamasalar da, Putin’in g\u00f6r\u00fc\u015fmelere devam etmesi bir ate\u015fkes ihtimalini reddetmedi\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n
Burada esas soru, Bat\u0131l\u0131 diplomatlar\u0131n Rusya’ya kabul edilebilir bir teklif sunup sunamayaca\u011f\u0131. Diplomatlar Rus liderli\u011finin, yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n kalkmas\u0131 i\u00e7in neler beklediklerini bilmesinin \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n
Bir de bu senaryoyu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn:<\/p>\n
Rusya i\u00e7in sava\u015f k\u00f6t\u00fc gider. Yapt\u0131r\u0131mlar Moskova’y\u0131 \u00e7ok rahats\u0131z eder. Asker cenazeleri artt\u0131k\u00e7a \u00fclke i\u00e7inde muhalefet de artar. Putin boyundan b\u00fcy\u00fck bir i\u015fe kalk\u0131\u015f\u0131p kalk\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sorgulamaya ba\u015flar. Sava\u015fa devam etmenin, iktidarda kalma hedefine k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc bir \u015fekilde sava\u015f\u0131 sonland\u0131rmaktan daha fazla zarar verece\u011fini fark eder. \u00c7in devreye girer ve Moskova’ya uzla\u015f\u0131 i\u00e7in bask\u0131 yapar, gerilim azalt\u0131lmazsa Rus gaz\u0131 ve petrol\u00fc almayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler.<\/p>\n
Bunun \u00fczerine Putin bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolu arar. Ukraynal\u0131 yetkililer de \u00fclkelerindeki y\u0131k\u0131m ve hayat kayb\u0131 nedeniyle sava\u015fa devam etmektense bir siyasi uzla\u015f\u0131y\u0131 tercih eder. \u00d6rne\u011fin Ukrayna, Donbas’\u0131n bir k\u0131sm\u0131 ve K\u0131r\u0131m’daki Rus egemenli\u011fini tan\u0131r. Putin de buna kar\u015f\u0131l\u0131k Ukrayna’n\u0131n Bat\u0131 ile entegre olmas\u0131na itiraz etmeyi b\u0131rak\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlar olas\u0131 g\u00f6z\u00fckmeyebilir. Fakat kanl\u0131 bir \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n sonunu getirebilecek kadar m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fclen bir senaryo da bu.<\/p>\n
Putin’in devrilmesi
\nPeki ya Vladimir Putin? \u0130\u015fgale ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda „Her t\u00fcrl\u00fc sonuca haz\u0131r\u0131z“ demi\u015fti.<\/p>\n
Peki bu sonu\u00e7, iktidar\u0131 kaybetmesi olursa? D\u00fc\u015f\u00fcnmesi zor gelebilir. Fakat d\u00fcnya son g\u00fcnlerde de\u011fi\u015fti ve bu art\u0131k imkans\u0131z g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor. Kings College’dan Sava\u015f \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131 Profes\u00f6r\u00fc Sir Lawrence Freedman bu hafta „Art\u0131k Moskova’da bir iktidar de\u011fi\u015fikli\u011fi, Kiev’deki bir iktidar de\u011fi\u015fikli\u011fi kadar olas\u0131“ diye yazd\u0131.<\/p>\n
Neden b\u00f6yle yazm\u0131\u015f olabilir? Belki de Putin’in sava\u015f\u0131 \u00fclkesinde bir felakete yol a\u00e7ar. Binlerce Rus askeri \u00f6l\u00fcr. Ekonomik yapt\u0131r\u0131mlar b\u00fcy\u00fck etki g\u00f6sterir. Putin halk deste\u011fini kaybeder. Belki de bir halk devrimi tehlikesi ba\u015f g\u00f6sterir. Kolluk kuvvetlerini kullanarak bu muhalefeti bast\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Fakat i\u015fler planlad\u0131\u011f\u0131 gibi gitmez ve Rus ordusu ile ekonomik ve siyasal elitinin \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 ona kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaya ba\u015flar. Bat\u0131 Putin’in yerine daha \u0131l\u0131ml\u0131 bir liderin gelmesi durumunda baz\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n kald\u0131r\u0131labilece\u011fi ve diplomatik ili\u015fkilerin normale d\u00f6nebilece\u011fini a\u00e7\u0131klar. Kanl\u0131 bir saray darbesiyle Putin devrilir. Bu senaryo da \u015fu an \u00e7ok olas\u0131 g\u00f6z\u00fckmeyebilir. Fakat Putin’in iktidarda kalmas\u0131ndan fayda g\u00f6ren ki\u015filer, art\u0131k Putin’in \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet etmedi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrse bu ger\u00e7ekle\u015febilir.<\/p>\n
Sonu\u00e7
\nBunlar birbirini d\u0131\u015flayan senaryolar de\u011fil. Bunlar\u0131n \u00e7e\u015fitli \u00f6\u011feleri bir araya gelerek farkl\u0131 sonu\u00e7lara da yol a\u00e7abilir. Fakat bu \u00e7at\u0131\u015fma nas\u0131l sonu\u00e7lan\u0131rsa sonu\u00e7lans\u0131n d\u00fcnya art\u0131k eski d\u00fcnya de\u011fil. Eski stat\u00fckoya bir d\u00f6n\u00fc\u015f olmayacak. Rusya’n\u0131n di\u011fer \u00fclkelerle ili\u015fkisi daha farkl\u0131 olacak. Avrupa’n\u0131n g\u00fcvenlik politikalar\u0131 de\u011fi\u015fmi\u015f olacak. Liberal, uluslararas\u0131 kurallara ba\u011fl\u0131 d\u00fczenin in\u015fa edilme nedeni de tekrar hat\u0131rlanacak.“<\/p>\n
https:\/\/www.bbc.com\/turkce\/haberler-dunya-60612791<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Yeni uyand\u0131m, offf\u2026 Allahtan ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ge\u00e7ti. Buda benim a\u011fr\u0131larla m\u00fccadele y\u00f6ntemim. Bu uyu\u015fturucu meselesi\u2026 Benim A\u015fil topu\u011fum\u2026 >>> Bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmal\u0131y\u0131m <<< T\u0131bbi AMAAA f\u0131rsat yaratmamal\u0131y\u0131m. En k\u0131sa zamanda bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmal\u0131y\u0131m! Ya onu bunu b\u0131rak\u0131nda in\u015fallah Israil bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulur bu konuya, \u201cBIZIM\u201d Yerli ve milli pezevenk\u2026 \u0130kide birde kendini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyor\u2026 Kim … <\/p>\n