Bilmiyorum sizde de birtak\u0131m \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar yapar m\u0131?
\nMesela kay\u0131k\u00e7\u0131 tayfas\u0131, gemicikler\u2026
\nSat\u0131lan T\u00fcrk limanlar\u0131 veya\u2026
\nNe bileyim, akl\u0131ma gelir bilmem ka\u00e7 tane istihbarat \u00f6rg\u00fct\u00fc, bizzat padi\u015fah bozuntusuna ba\u011fl\u0131. Ticaret, karde\u015fim Ak\u00e7eler, \u00e7il \u00e7il paralar Yine halk\u2026
\nVesaire, vesaire!<\/p>\n
—<\/p>\n
\u015eimdi and\u0131klar\u0131 Abd\u00fclhamit\u2019i iyi tan\u0131y\u0131n!<\/strong> Sevgili okurlar\u0131m, ekranlarda ve gazetelerde s\u0131k s\u0131k g\u00f6r\u00fcyoruz\u2026 http:\/\/www.sozcu.com.tr\/2018\/yazarlar\/emin-colasan\/simdi-andiklari-abdulhamiti-iyi-taniyin-2226324\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bilmiyorum sizde de birtak\u0131m \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar yapar m\u0131? Mesela kay\u0131k\u00e7\u0131 tayfas\u0131, gemicikler\u2026 Sat\u0131lan T\u00fcrk limanlar\u0131 veya\u2026 Ne bileyim, akl\u0131ma gelir bilmem ka\u00e7 tane istihbarat \u00f6rg\u00fct\u00fc, bizzat padi\u015fah bozuntusuna ba\u011fl\u0131. Ticaret, karde\u015fim Ak\u00e7eler, \u00e7il \u00e7il paralar Yine halk\u2026 Vesaire, vesaire! — \u015eimdi and\u0131klar\u0131 Abd\u00fclhamit\u2019i iyi tan\u0131y\u0131n! 17 \u015eubat 2018 Sevgili okurlar\u0131m, ekranlarda ve gazetelerde s\u0131k s\u0131k g\u00f6r\u00fcyoruz\u2026 … <\/p>\n
\n17 \u015eubat 2018 <\/p>\n
\n\u201cAbd\u00fclhamit \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn 100. y\u0131l\u0131nda an\u0131ld\u0131\u2026\u201d
\nMaceral\u0131 bir hayattan sonra \u015eubat 1918’de vefat etmi\u015fti. Hakk\u0131nda \u00e7ok kitaplar okudu\u011fum, \u00e7ok belgeleri inceledi\u011fim bir padi\u015faht\u0131r.
\nOnu hi\u00e7 sevmem ama yine de Allah rahmet eylesin demeyi bir g\u00f6rev bilirim.
\nTam 33 y\u0131l boyunca 1876-1909 aras\u0131nda padi\u015fahl\u0131k yapt\u0131.
\nBu uzun s\u00fcre i\u00e7erisinde bir g\u00fcn olsun \u0130stanbul’un d\u0131\u015f\u0131na ad\u0131m atmad\u0131, atamad\u0131\u2026
\nB\u0131rak\u0131n \u0130stanbul’u bir yana, ya\u015famakta oldu\u011fu Y\u0131ld\u0131z Saray\u0131’ndan bile d\u0131\u015far\u0131ya cuma namazlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda \u00e7\u0131kam\u0131yordu.
\nNeden?..
\n\u00c7\u00fcnk\u00fc korkakt\u0131, \u00f6ld\u00fcr\u00fclmekten ve tahttan indirilmekten korkuyordu!
\n* * *
\n\u0130\u015fin ilgin\u00e7 yan\u0131, 1905 y\u0131l\u0131nda Abd\u00fclhamit’e Y\u0131ld\u0131z Cami’sinde namaz sonras\u0131nda bir suikast d\u00fczenlendi. Ermeni \u00f6rg\u00fctleri taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen bu olayda bombalar patlad\u0131, 26 ki\u015fi can verdi.
\nAbd\u00fclhamit \u015fans\u0131n da yard\u0131m\u0131yla suikast\u0131 sa\u011f salim atlatt\u0131.
\nUzun bir soru\u015fturma sonras\u0131nda suikast\u0131n eleba\u015f\u0131 d\u00fczenleyicisi olan kiral\u0131k katil Edward Jorris isimli Bel\u00e7ika vatanda\u015f\u0131 yakaland\u0131\u2026
\nVe Abd\u00fclhamit onu ve su\u00e7 ortaklar\u0131n\u0131 affetmek zorunda kald\u0131\u2026 Zira kapit\u00fclasyonlar vard\u0131. Herifin T\u00fcrkiye’de yarg\u0131lanmas\u0131 ve ceza almas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi.
\nB\u00f6yle bir \u015fey yapmas\u0131 durumunda \u201cB\u00fcy\u00fck devletler\u201d padi\u015fah\u0131m\u0131z\u0131 mahvederdi\u2026
\nCebine para konuldu ve \u00fclkesine g\u00f6nderildi!
\nRusya ve Avrupa devletlerinin kar\u015f\u0131s\u0131nda masum bir kedi yavrusu gibi \u00fcrkek olan bu padi\u015fah, i\u00e7eride ise aslan kesilirdi!
\n* * *
\nEvet, d\u0131\u015far\u0131ya kar\u015f\u0131 b\u00f6ylesine korkakt\u0131, i\u00e7eride ise son derece cesurdu!
\nOsmanl\u0131’y\u0131 tek ba\u015f\u0131na saraydan y\u00f6netirken dayand\u0131\u011f\u0131 en b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7, say\u0131lar\u0131 binleri bulan hafiyeler, jurnalciler ve muhbirlerdi.
\nSaray binlerce muhbir vatanda\u015f\u0131n ihbar mektuplar\u0131yla doluydu. Herkes birbirini ihbar ederdi.
\nMektuplar incelenir, \u015fikayet edilen yurtsever insanlar, do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131na bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n \u00fclkenin en \u00fccra yerlerine s\u00fcrg\u00fcn edilirdi.
\nYemen, bug\u00fcn Libya s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde kalan Fizan ve Do\u011fu Anadolu’nun ku\u015f u\u00e7maz kervan ge\u00e7mez b\u00f6lgelerine!..
\nOralara g\u00f6nderilenlerin daha sonra evlerine ve yak\u0131nlar\u0131na kavu\u015fmas\u0131 art\u0131k mucizeler gerektirirdi.
\n* * *
\nAbd\u00fclhamit’in s\u00fcrg\u00fcn cezas\u0131 verdi\u011fi b\u00fcy\u00fck yurtsever Mithat Pa\u015fa’y\u0131 bilirsiniz. Sultan Abd\u00fclaziz’i tahttan indirip \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olmakla su\u00e7lad\u0131\u011f\u0131 Mithat Pa\u015fa’y\u0131 saray\u0131nda kurdu\u011fu \u00e7ad\u0131r mahkemesinde yarg\u0131latt\u0131 ve bug\u00fcn Suudi Arabistan’da bulunan Taif’e s\u00fcrg\u00fcn ettirdi.
\nOrada y\u0131llarca hapishanede \u00e7\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc b\u00fcy\u00fck devlet adam\u0131n\u0131 bir gece Taif zindan\u0131nda adamlar\u0131na bo\u011fdurdu.
\n* * *
\n\u015eimdi T\u00fcrkiye’nin pek \u00e7ok yerinde, 100. \u00f6l\u00fcm y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc nedeniyle Abd\u00fclhamit an\u0131l\u0131yor, hakk\u0131nda \u00f6vg\u00fcler d\u00fcz\u00fcl\u00fcyor, sergiler a\u00e7\u0131l\u0131yor.
\nBu g\u00f6sterilerde birileri Abd\u00fclhamit’in bilmem ka\u00e7\u0131nc\u0131 ku\u015faktan torunlar\u0131 olduklar\u0131 iddias\u0131yla konu\u015fmalar yap\u0131yor, \u00fcstelik i\u015fi ticarete vurup internet \u00fczerinden mal sat\u0131yorlar!
\n* * *
\nBu Sultan hazretleri, Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu’nda en \u00e7ok toprak kayb\u0131na neden olan padi\u015faht\u0131r.
\nRumeli elden \u00e7\u0131km\u0131\u015f, K\u0131br\u0131s \u0130ngiltere’ye terk edilmi\u015ftir.
\nHasta adam olarak an\u0131lan Osmanl\u0131 onun d\u00f6neminde \u201cOnurunu\u201d da ne yaz\u0131k ki yitirmi\u015ftir.
\nSize \u00e7ok somut ve anlaml\u0131 bir \u00f6rnek vereyim:
\nTarihimizde 93 harbi diye an\u0131lan Osmanl\u0131-Rus sava\u015f\u0131nda (1878 y\u0131l\u0131nda) iki cephede birden yenilgiye u\u011frad\u0131k. Do\u011fu Anadolu Erzurum dahil Ruslar\u0131n eline ge\u00e7ti.
\nKuzeybat\u0131da ise Gazi Osman Pa\u015fa’n\u0131n \u015fanl\u0131 Plevne savunmas\u0131na kar\u015f\u0131n o cepheyi de yitirdik ve ilerleyen Rus ordular\u0131 \u0130stanbul kap\u0131lar\u0131na dayand\u0131.
\nAbd\u00fclhamit \u00e7aresiz kalm\u0131\u015ft\u0131. \u0130ngiltere’ye ba\u015fvurdu, ba\u015fkent \u0130stanbul’a Rus ordusu girmesin diye yard\u0131m istedi\u2026Ve \u0130ngiliz donanmas\u0131 Bo\u011faz’a demir att\u0131!
\n* * *
\nAncak Ruslar bo\u015f durmuyordu. Bug\u00fcnk\u00fc ad\u0131 Ye\u015filk\u00f6y olan Ayastefanos’a be\u015f katl\u0131 b\u00fcy\u00fck bir zafer an\u0131t\u0131 diktiler\u2026
\nVe p\u0131s\u0131r\u0131k Abd\u00fclhamit, saray\u0131na birka\u00e7 kilometre mesafede olan bu an\u0131t\u0131n ve Rus ordusunun g\u00f6lgesinde y\u0131llarca o sarayda oturdu, padi\u015fahl\u0131k yap\u0131p \u00fclkeyi y\u00f6netti!
\nBunu bile \u201cOnuruna (!)\u201d yedirmi\u015fti.
\nRuslar\u0131n zafer an\u0131t\u0131 1914 y\u0131l\u0131nda \u0130ttihat Terakki y\u00f6netimi taraf\u0131ndan dinamitlendi ve y\u0131k\u0131ld\u0131.
\n* * *
\nBir ac\u0131 \u00f6rnek daha vereyim\u2026Saray 1901 y\u0131l\u0131nda Lorando ve Tubini isimli iki Frans\u0131z tefeciye b\u00fcy\u00fck miktarda bor\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu paran\u0131n \u00f6denmesi m\u00fcmk\u00fcn olmaz. Devreye Frans\u0131z h\u00fck\u00fcmeti girer, \u00f6deme yine yap\u0131lamaz.
\nBu durumda Frans\u0131z donamas\u0131 Midilli Adas\u0131’na gelip aday\u0131 i\u015fgal eder ve g\u00fcmr\u00fck gelirlerine el koyar. Bor\u00e7 daha sonra \u00f6denince donanma Midilli’den ayr\u0131l\u0131r.
\nDevletin durumu i\u015fte b\u00f6yle idi!
\n* * *
\n\u00dclke giderek geriliyordu. Rumeli’de subaylar da\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131. Padi\u015fah 1908’de Me\u015frutiyet ilan edip Meclis’i yeniden a\u00e7mak zorunda kald\u0131.
\n1909 y\u0131l\u0131nda \u0130stanbul’da 31 Mart gerici ayaklanmas\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131. \u00c7ok say\u0131da subay ve milletvekili sokaklarda yobazlar taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc.
\nSelanik’ten yola \u00e7\u0131kar\u0131lan Hareket Ordusu bu isyan\u0131 bast\u0131rd\u0131, Abd\u00fclhamit tahttan indirilip haremiyle birlikte Selanik’e s\u00fcrg\u00fcn edildi.
\n1912 y\u0131l\u0131nda Balkan Sava\u015f\u0131 patlad\u0131. Yunan ordusu Selanik’i elimizden almak \u00fczere ilerliyordu. Padi\u015fah\u0131n esir d\u00fc\u015fmesine ramak kalm\u0131\u015ft\u0131. Demiryolu Bulgarlar\u0131n eline ge\u00e7mi\u015fti, karayolu derseniz zaten hi\u00e7 yoktu. \u0130stanbul’a deniz yoluyla getirilmesine karar verildi de, Abd\u00fclhamit donamay\u0131 (saray\u0131n\u0131 topa tutarlar diye) Hali\u00e7’te \u00e7\u00fcr\u00fctm\u00fc\u015ft\u00fc.
\nSelanik’ten \u0130stanbul’a getirilmesi i\u00e7in Alman b\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011finin Loreley isimli teknesi g\u00f6nderildi. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn ki, koskoca Osmanl\u0131’n\u0131n elinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131r durumda bir tek sava\u015f gemisi bile b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131.
\nEge Denizi adalar\u0131n\u0131 i\u015fte bu sorumsuzluk y\u00fcz\u00fcnden Balkan harbinde Yunanlara kapt\u0131rd\u0131k!
\n* * *
\nAbd\u00fclhamit, ailesi ve haremiyle birlikte Selanik’ten Beylerbeyi Saray\u0131’na getirildi ve bir s\u00fcre sonra orada vefat etti.
\n33 y\u0131l boyunca Osmanl\u0131’ya ve ahaliye kan kusturmu\u015f, devleti hafiyelerin jurnalleriyle y\u00f6netmi\u015fti. Meclis’i kapatm\u0131\u015ft\u0131, tam bir diktat\u00f6rd\u00fc.
\n\u015eimdi baz\u0131 iktidar partisi yetkilileri ve onun bilmem ka\u00e7\u0131nc\u0131 g\u00f6bekten torunlar\u0131 oldu\u011funu iddia eden bir tak\u0131m \u015fah\u0131slar \u00e7\u0131km\u0131\u015f ortaya, onun ad\u0131na anma g\u00fcnleri ve t\u00f6renler d\u00fczenleniyor, ne id\u00fc\u011f\u00fc belirsiz torunlar\u0131n baz\u0131lar\u0131 da bir miktar ticaret yap\u0131p bu sayede para kazan\u0131yor.
\n\u015eimdi sayg\u0131 ve \u00f6zlemle (!) and\u0131klar\u0131 Abd\u00fclhamit \u00f6zetle budur, bilinsin istedim.<\/p>\n